Türkiye 1 Ocak 2005'te Yeni Türk Lirası (YTL) ile tanışacak. Paranın enflasyon nedeni ile değer yitirmesi nedeni ile son yıllarda önemi gittikçe azalan bozuk paralar ile Türkiye yeniden tanışacak.

Başta finans sektörü olmak üzere çeşitli sektörler için global teknolojileri kullanarak ihtiyaç duyulan ürün ve hizmetleri, en uygun lokal çözümlerle günlük hayata uygulayan Tümsaş, YTL'ye geçişte Türkiye pazarına ihtiyaç duyulan yeni ürünleri de sunmayı amaçlıyor.

Tümsaş Genel Müdürü Orkun Tosun ile YTL, bankacılık ve finans sektörüne yönelik çözümleri hakkında konuştuk.

Orkun Bey, öncelikle Tümsaş hakkında bilgi verir misiniz ?

Tümsaş, 1977 yılında Mühendislik ve Müşavirlik firması olarak kuruldu. Mühendislik ve elektronik alanında uzmanlaşan firma, insan hayatını kolaylaştıran ve zaman kazandıran son teknolojileri en uygun yerel çözümlerle günlük hayata uyguluyor.

Tümsaş, tüm dünyada yüksek teknolojiyi çok yakından takip ederek, ihtiyaç duyulan ürünleri Türkiye pazarına sunuyor. Merkezi İstanbul'da bulunan firma Ankara, İzmir ve Adana'da bulunan 3 bölge ofisi, 2 mobil servisi, yardım masası ve 70 kişilik kendi alanında uzman kadrosu ile hizmet veriyor. Sistem satışının yanı sıra Tümsaş hizmet kapsamında, müşterilerine uluslararası normlarda yeni çözümler, fikirler ve ürünler sunmak da yer alıyor. Müşteri memnuniyetini temel ilke olarak benimseyen Tümsaş, satış sonrası servis ve bakım konusunda da oldukça iddialı. Firma tüm kurulumlarına gerek garanti süresi kapsamında, gerekse sonrasında 3 bölge ofisi, yardım masası ve mobil servisleri ile periyodik bakım ve arıza giderim hizmetleri veriyor.

Dünya çapında birçok firmanın Türkiye distribütörü olan Tümsaş'ın temsilciliğini yaptığı firmalar arasında; Q-Matic International, Robur Safe, Q-Ex, Tecnovision, Exametric,Outokumpu Group of Campanies, Opsis AB ve BW Technologies yer almakta.

Müşterilerine Zaman, Bilgi ve Çevre Yönetimi konusunda teknolojik ürün ve hizmetler sunan Tümsaş, bu sayede firmalara Müşterilerinin Memnuniyeti, Verimlilik, Yenilikçilik avantajlarını, sahip olduğu tecrübe ve uzmanlaşma ile sunmaktadır. Sunduğu çözümlerde; tanımlanmamış ihtiyaçlara ve pazarlara Tümsaş kalitesi ile ekonomik çözümler sunmak önemli ayrıcalıklarından biridir.

Hangi sektörlere yönelik çözümler sunuyorsunuz ?

Başta bankacılık ve finans sektörü olmak üzere sağlık, perakende, reklam ve kamu olmak üzere hizmet sektörünün bir çok alanına yönelik çözümler sunuyoruz.

Bankacılık ve finans sektörüne yönelik çözümleriniz hakkında bilgi verir misiniz ?

Müşteri Sıralandırma ve Yönlendirme Sistemleri, Kağıt ve Bozuk Para Yönetim Sistemleri, Elektronik Güvenlik Sistemli Akıllı Kasalar, Full Color Ledli Göstergeler, Döviz ve Bilgilendirme Panoları, Kiosklar ve Uzaktan Kumandalı Test Yanıtlama Sistemleri Bankacılık ve fianas sektörüne sunduğumuz çözümlerin başında gelmektedir. Sunmuş olduğumuz bu çözümlerin en önemli özellikleri ürünlerin kalite ve teknolojisinin getirdiği müşteri ihtiyaçlarına göre uyarlanabilme özellikleridir.

Başta bankalarda kullanılmaya başlanan Q-MATIC Müşteri karşılama ve yönlendirme sistemini de ülkemizle tanıştıran kurumsunuz. Q-Matic teknolojisi hakkında bilgi verir misiniz ?

İlk olarak 1991 yılında Vakıflar Bankası ve ardından İş Bankası şubelerinde hizmete giren ve kısa zamanda başta finans sektörü olmak üzere, bir çok alanda kullanıma geçti.

Bugün 2500'ü aşkın noktada kullanımda olan Q-Matic sistemlerimiz Bnakcılıkta CRM uygulamalarda önemli bir araç haline geldi. 1990'ların sonunda Q-Matic sistemlerinde bilgisayarlı sisteme geçiş ile birlikte Tümsaş olarak geliştirilen ve dünyada da ilk uygulamalar olan kartlı sistem uygulamalarını başlattık. Bugün bir çok bankada uygulanmaya başlayan kartlı sistemlerde müşteri sıra numarasını almadan ATM veya krdei kartını sisteme okutmakta ve sistem gelen müşteriyi tanıyarak kurumun belirlediği önceliklere göre öncelikli numara üretmekte ve müşteri bu önem derecesine göre öncelikli olarak ve sürekli çalıştığı müşteri temsilcisinden hizmet alabilmektedir.

Yine Q-Matic sistemlerine Tümsaş olarak kazandırdığımız bir diğer uygulama ise Q-SMS. Yani müşteriler artık şubeye gitmeden önce cep telefonlarından bir SMS mesajı yollayarak şube yoğunluğunu öğrenebilecek ve hatta sıra alabilecek ve sırası yaklaştığında yine SMS mesajı ile bilgiklendirilen müşteri şubeye gittiğinde almış olduğu bu sıra ile hizmetini şubede beklemeden alabilecek.

Yeni teknolojiye sahip Matrix göstergeler sayesinde müşteriler sadece numara değil isimleri ile çağrılabilmekte veya şube içindeki müşteri yoğunluk dağılımına göre mesajlar bu matrix göstergelerden geçmektedir.

Q-Matic'lerde toplanan bilgiler ciddi bir CRM aracı olarak kullanılabiliyor. Sistemdeki kurulumlardan elde edilen veriler değerlendirilerek faydalı bilgiler toplanıyor. Hangi bankada ne kadar bekleniyor, hangi çalışan bir kişiye ne kadar sürede hizmet veriyor, hangi şehirlerde bekleme süresi daha fazla gibi… Kurumların CRM, MBO (Hedeflerle Yönetim), Performans ve SWOT analizleri gibi çeşitli karar alma süreçleri için önemli veriler elde edilmektedir.

YTL'ye geçiş dönemi ile para yönetimi kavramı önemini artıracak. Para yönetimi kavramı hakkında bilgi verir misiniz ?

1 Ocak 2005 günü itibariyle başlayacak olan YTL'ye geçişte bizce en kritik noktayı madeni paralar oluşturuyor. Çünkü kağıt paralarda değişen sadece yeni çıkan banknotlar 50 ve 100 YTL oysa madeni paralarda önemli bir değişim yaşanacak.

YTL'ye geçişte mevcut madeni paralara ek olarak Darphane'nin basımını planladığı madeni paraların-1, 5,10, 25,50 Yeni Kuruş ve 1 Yeni Lira- toplam adedi 1,200,000,000 olarak belirlenmiştir.

Bu paraların TL değeri 425 Trilyon kadar ve bu paralar yaklaşık 6,356 Ton olacaktır. Şu an tedavülde olan madeni para miktarı ise yaklaşık 125 Trilyon TL.

Bunlar 2004 yılı sonu için belirlenen basım adetleri olup, ilk aşamada hem kağıtt hem de madeni para olarak basılacak 1 milyon TL karşılığı olan 1 YTL'nin sadece madeni para olarak basımı hedeflenmektedir.

MB bankasının bu konudaki hedefi "Madeni Para / Emisyon" oranını %1'lerden % 5,2 Avrupa ortalamasına çekmektir, yani gündelik hayatta madeni paralar çok yoğun olarak kullanılacaktır, bu oranın 5 katına çıkması madeni paranın cebimizdeki yerini 5 kattan çok daha fazla arttıracaktır.

Bu değişime ilişkin olarak Türk vatandaşı 6 sıfır atılacak diye biliyor ama nasıl ve gündelik hayatta ne olacak bilmiyor. Cebindeki 20 milyon yerine 20 adet 1 YTL madeni para taşıyabileceğinin farkında değil. Ama 1970'lerden beri devam edegelen yüksek enflasyon ve bol sıfırlı TL'ye alışan onu da geçin dünyanın en büyük küpurlü banknotu 20 Milyon TL'yi taşıyan bizler; bu medeni değişime çok daha kolay alışırız. Bizim bu değişimde en büyük avantajımız bir orana girmeden doğrudan sıfır atılması, malum Euro'ya geçiş daha dramatikti, etiketler hem Euro hemde sepet içindeki payına göre belirlenen ulusal para ile hazırlanıyor insanlar ulusal para biriminin Euro karşılığını küsüratlarla hesaplıyordu. Biz de ise sadece 6 sıfır atılıyor ve tabii ki kuruşlu günler başlıyor. Nitekim bu değişim için Merkez Bankası; halkı bilinçlendirme konusundaki çalışmalarına aktif olarak başladı. Bunun da halkın bilinçlenmesinde önemli olacağını düşünüyoruz.

TÜMSAŞ olarak çeşitli firmaların bozuk para ve para yönetimi alanındaki ürün ve çözümlerinin temsilciliğini yapıyorsunuz. TÜMSAŞ'ın para yönetimi alanındaki çözümleri hakkında bilgi verir misiniz ?

Finans ve perakende sektörü bu işin en sancılı alanları olacak. Bankacılıktan, döviz bürolarına ve alışveriş noktalarına kadar nakit çalışan bu alanlarda özellikle bozuk paraların yönetimi konusunda önemli sıkıntılar yaşanacak.

Biz kurumsal düzeyde hazırlıkların iki aşamalı olarak ele alınmasının uygun olacağını düşünüyoruz.

Geçiş Süreci (ki 2005 yılı boyunca hem mevcut TL hem de YTL dolaşımda olacak)

Geçiş Sonrası Süreç

Biz kurumlara ihtiyaçlarını belirlerken ve yatırımlarını yaparken bu iki süreci farklı değerlendirmelerini istiyoruz. Yani yatırımlarınızı yaparken alacağınız sistemler hem TL hem de YTL'yi desteklemesine dikkat edin diyoruz. Ayrıca bu geçiş döneminin halkta yaratacağı ihtiyacın bir çok kurumun hizmetlerini farklılaştırmada fırsatlar sunacağını düşünüyoruz.

Örneğin kişiye self servis hizmet veren para kabul sistemlerini şubelerinize yerleştirseniz, kişi burada elindeki TL'yi YTL ile değiştirse; çok önemli bir ihtiyacı karşılamış olursunuz hem de minimum personel istihdamı ile en etkin şekilde. Geçiş dönemi bitince bu makinaları sadece alışveriş çeki veren veya fatura ödemesi kabul eden sistemlere dönüştürebilecek ve hatta Euro'yu destekleyen çözümler sayesinde inşallah önümüzde AB sürecinde de aynı yatırımla Euro'ya geçişimizi de yaşayabileceğiz.

Madeni para yönetimi konusunda ülkemizde halihazırda sınırlı sayıda kurumun (Darphane ve Merkez Bankası gibi) deneyimi ve yatırımı sözkonusudur. Bugüne kadar bu konuda ihtiyaç olmadığı için kurumların da yönelimi olmadı ama basit olarak baktığımızda ortaya çıkacak ihtiyaçları 3 başlık altında ele alabiliriz.

1- Temel İhtiyaçlar; yani madeni paraların sayımı ve ayrıştırılması. Çok önemli bir konu çünkü bu iş için eleman, zaman ayırmanızın mümkün olamayacağı boyutta madeni para ile karşılaşacağız. 3000 adet madeni parayı bir kişi yaklaşık 175 dk. ayrıştırıp sayarken, bu işlemi ScanCoin ürünleri ile 1 dk'da gerçekleştirmek mümkün

Şu an ürün yelpazemizde küçük bir bakkalda veya fırında kullanılacak basit para sayma makinasından, bankaların nakit merkezlerinde kullanılacak yüksek performanslı makinalara kadar bir çok çözüm var. Bu makinalar ile dakikada 4.000 madeni parayı sayıp ayrıştırabilirsiniz.

Makinalarımızda yer alan önemli bir özellik de elektronik sensör teknolojisi. Genelde madeni para sayma makinaları paraların çap ve kalınlığına göre sayım ve ayrıştırma yapmakta oysa ScanCoin ürünlerde bunlara ek olarak madeni paranın metal alaşımı da kontrol edilmekte... Bu teknolojiyi dünyada ilk geliştiren firma olan ScanCoin ile aynı çap ve kalınlığa sahip ama metal alaşımı farklı olan paralar ayrılabilmekte. Böylece sahte para, benzer boyutta olabilecek başka ülke paraları veya jetonlar sistem tarafından ayrılabilmektedir.

Active sorting denilen para ayrıştırma sistemlerinde yer alan özellik sayesinde paralar ayrıştırılırken para kurtuları dolduğunda makinalar durdurulmamaktadır. Paraların atıldığı kutu dolduğunda makinanı durmadan bir diğer kutuya sayım yapmaya devam etmektedir. Özellikle yoğun kullanılacak merkezlerde bu özellik önemli bir verimlilik sağlayacaktır. Makinayı kapatarak para kutusunu değiştirmek için geçen süre ortadan kalkmaktadır.

2- Self-Servis Çözümler; yukarıda bahsettiğimiz gibi bozuk para kabul eden para değişimi, para yatırma ve satış noktası olarak kullanılacak çözümlere ihtiyaç duyulacak.

TL ve YTL'nin ortak kullanımda olacağı sürede halkın eski paraları değiştirme ihtiyacı, bir çok kurumun hizmetlerini farklılaştırmada fırsatlar sunacak. Para kabul sistemleri, vatandaşın eski paralarını kabul etme özelliği ile self sevis hizmet alma imkanı sunacak. Geçiş dönemi bitince bu makinaları sadece alışveriş veriş çeki veren veya fatura ödemesi yapılan , para kabul eden sistemlere dönüştürelecek. Ve hatta bu çözümler sayesinde önümüzde AB sürecinde de aynı yatırımla Euro'ya geçiş mümkün olacak.

Böylece madeni para kullanımının gişede yaratacağı işlem yükü hafifletilecek ve gündelik hayatımızda önemli yer tutan ATM'ler gibi Para Kabul Sistemleri de müşterilere 24 saat self servis hizmet imkanı sunulacak.

Para Kabul Sistemleri bir çok alanda özel projelendirmeye açık bir çözüm; Futbol maçları öncesi bozuk paraların bu makinalara yatırılıp, yatırılan para kadar klüp mağazasında geçerli alış veriş çeki verilmesi gibi.

3- Destek Fonksiyonlar; ki bunlarda özellikle merkez birimlerde ihtiyaç duyulacak paketleme makinaları ve taşıma ekipmanlarına ihtiyaç olacak.

Her üç noktada da insan emeğine dayalı çözümler verimliliği düşük, etkin olmayan maliyetli çözümler olacaktır.

Bankacılık sektörü teknoloji kullanımında Türkiye'de uzun bir süredir öncü durumda. Sektörün bugünkü ve gelecekteki teknolojik gereksinimleri hakkında ne düşünüyorsunuz ?

Q-Matic'in geçtiğimiz günlerde dünya çapında Bankacılık Trendlerinin tespiti konusunda önemli bir araştırmayı başlattı. Türkiye temsilcisi olarak biz de görüşlerimiz ilettik bu konuda araştırma sonuçlarını önümüzdeki yıl içinde sektor temsilcileri ile paylaşacağız.

Bu konuda bizim önemli bir tespitimiz var, o da finans sektörünün maliyet konusundaki hassasiyeti… Bu nedenle bankaların yöneleceği teknolojilerin öncelikle maliyet konusunda kurumlara önemli kazançlar getirmesi önemli. Bu alanda da Avrupa'da uygulamaları hızlanan ve Türkiye'de de artacağını düşündüğümüz self- servis bankacılık hizmetlerine yönelik teknolojiler önem kazanacak. Bugün internet ve ATM'ler ile bu konuda önemli yollar katedildi ama para yatırma konusunda ve özellikle madeni paraların kabulu konusunda önemli eksikler sözkonusu… İşte bu noktada yukarıda bahsettiğimiz CDS'lerin Para Kabul sistemlerinin şubede vakit harcamadan self servis olarak hizmetlerini yerine getirmede önemli olacağını düşünüyoruz.

Son olarak sizin sorularımız dışında eklemek istedikleriniz nelerdir ?

YTL'ye geçişe ilişkin olarak ScanCoin ürünlerinin teknolojik üstünlüğü yanısıra önemli bir know-how birikimi söz konusu. Hangi tip makinaların hangi çözümler için uygun olacağı, şu an hayatımızda yer almayan hangi süreçlerin ortaya çıkıp, en ideal olarak nasıl çözüleceği konusunda uluslararası deneyimleri söz konusu... Biz de Tümsaş olarak teknik ve iş süreçleri konusunda uzmanlaşmış ekibimiz ile bu birikim transfer etme misyonunu yürüteceğiz. Tümsaş olarak ürünlere katacağımız en büyük artı değer ise satış sonrası destek olacak. Başta Q-Matic Sıralandırma Sistemleri olmak üzere 2500'ü aşkın noktada kullanılan çözümlerimize verdiğimiz satış sonrası destek en büyük referansımız olup, para yönetim sistemleri konusunda da satış sonrası hizmetlerde iddialıyız.

ScanCoin'in ürün kalitesi, başta Euro olmak üzere alanındaki birikim ve liderliğinin, Tümsaş'ın teknik uzmanlığı ve satış sonrası destek konusundaki referansları ile birleşmesi, kurumların yaşanacak bu sancılı YTL geçiş sürecinde doğru çözümlerle buluşmasını sağlayacak.

Sorularımızı yanıtladığınız için teşekkür ederiz.