TÜSİAD, "Türk Emeklilik Sisteminde Reform: Mevcut Durum ve Alternatif Stratejiler" başlıklı araştırma raporunu 9 Kasım 2004 tarihinde, The Marmara Pera Oteli'nde kamuoyuna duyurdu.

Haber Merkezi

Raporun özet bulgularını okumak için buraya tıklayın.

11 Kasım 2004 - Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD), "Türk Emeklilik Sisteminde Reform: Mevcut Durum ve Alternatif Stratejiler" başlıklı araştırma raporunu 9 Kasım 2004 tarihinde, The Marmara Pera Oteli'nde kamuoyuna duyurdu. TÜSİAD Sosyal İşler Komisyonu altında faaliyet gösteren İstihdam ve Sosyal Güvenlik Çalışma Grubu koordinasyonunda Prof. Dr. Yusuf Alper, Prof. Dr. Selahattin İmrohoroğlu, ve Doç. Dr. Serdar Sayan tarafından hazırlanan raporun tanıtım toplantısı 9 Kasım 2004 (yarın) tarihinde, The Marmara Pera Oteli'nde gerçekleşti.

Toplantının açılışında konuşan TÜSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Sabancı, konuşmasında; "Sosyal güvenlik sistemi, TÜSİAD'ın, sosyal sorumluluk anlayışı ile uzun süredir yakından takip ettiği bir konu. 1996 yılında yayımlanan "Emekli ve Mutlu" ve 1997 yılında yayımlanan "Türk Sosyal Güvenlik Sisteminde Yeniden Yapılanma" adlı raporlarımız ile sosyal güvenlik sistemimizde yaşanan sorunlara dikkat çekmiş ve yeniden yapılanma için öneriler sunmuştuk. Ancak 1999 yılında yapılan, emeklilik yaşı ve prim ödeme süreleri ile ilgili düzenlemeler ve kayıt dışı ekonomi ile mücadeleye yönelik idari bazı tedbirler, ardından bireysel emeklilik sisteminin devreye girmesi, sosyal güvenlik sistemindeki derin sorunları gidermek için yeterli olamadı."

1999 yılından bu yana geçen beş yıllık sürede yapılan çalışmalara baktığımızda; alınan bütün tedbirlere rağmen kayıt dışı çalışmanın önlenemediğini, sosyal sigorta kurumlarının finansman açıklarının büyüyerek sürmesinin durdurulamadığını ve sosyal sigorta kurumlarının kurumsal yapısı ile ilgili düzenlemelerin yetersiz kaldığını görüyoruz.

Mevcut durumda; sistem, kaynakların etkin ve doğru kullanımını sağlayamamakta ve yoksulluğu önlemede yetersiz kalmakta. Emeklilik kurumlarının artarak devam eden finansman açıkları, makroekonomik dengeleri ve temel ekonomik göstergeleri olumsuz etkilemekte. Vergi yükü bakımından OECD ülkeleri arasında ilk sıralarda yer alan Türkiye'de, yüksek oranlı primler kayıt dışı çalışmayı teşvik edici bir etki yaratmakta. Ayrıca mevcut sosyal güvenlik sistemi, rekabet gücünü azaltan, yeni kaynak ve istihdam yaratma politikalarını güçleştiren bir işleyişe sahip. Tüm bunlara, gelecek 20 yıllık sürede nüfusun yaşlanmasından kaynaklanan klasik sosyal güvenlik problemlerinin yaşanmasının beklendiğini de özellikle eklemek gerekli." dedi.

TÜSİAD Yönetim Kurulu Üyesi ve Sosyal İşler Komisyonu Başkanı Arzuhan Yalçındağ, ise raporun sunumu öncesi yaptığı konuşmasında; ""Sürdürülebilir" bir sosyal güvenlik sistemi hedefi, sadece Türkiye'nin değil, üyesi olma yolunda ilerlediğimiz Avrupa Birliği'nin de önemli gündem maddelerinden birisi. Avrupa Konseyi Lizbon Stratejisi'nin 2010 yılı hedeflerinin başında, ekonomik büyüme ve istihdam artışı geliyor. Uzun dönemli büyüme ve istihdamın en önemli koşullarından birinin ise sürdürülebilir bir sosyal güvenlik sistemi olduğu vurgulanıyor. Ancak sosyal güvenlik sistemlerinin ve bu çerçevede emeklilik sistemlerinin sürdürülebilir olmaları için, değişen koşullar ve demografik gelişmeleri dikkate alarak uyumlaştırılmaları gereğinin de önemle altı çiziliyor.

Uluslararası gelişmeler, iyi bir emeklilik sisteminin, kişilerin sosyal güvenliğini sağlarken, ekonomik büyümeyi desteklemesinin de önemini ortaya koymakta. Hedef, bir yandan emeklilerin yaşam standartlarını yükseltmek; diğer yandan da devletin üzerindeki sosyal güvenlik yükünü hafifletebilmektir. Lizbon Stratejisi 2010 yılı spesifik hedefleri kapsamında ayrıca, emeklilik fonlarına yatırım engellerinin kaldırılarak tüm yatırımcıların entegre bir piyasaya katılımının kolaylaştırılması öngörülüyor. Bunun sermaye piyasalarının derinleşmesine etkisi ise elbette son derece önemli.

Avrupa Birliği'ne tam üyeliği gündemde olan ülkemizde de, rekabet gücünü korumak için kaynak yaratan ve istihdamı artıran politikalar uygulanması ve emeklilik sisteminin, temel ekonomik göstergeleri olumsuz etkilemeyecek şekilde yeniden yapılandırılması kaçınılmaz olarak görülmelidir. Temel konu, bugün yaşanan sorunların çözümünün ötesinde, ekonomik ve sosyal yapıda gelecekte meydana gelecek değişikliklerle uyumlu, istikrarlı ve sürdürülebilir bir sosyal güvenlik sistemi oluşturmaktır. Bunun da yolu, sistemdeki sorunların en önemli bölümünü oluşturan emeklilik sisteminin reforma tabi tutulması olacaktır." dedi.