TÜSİAD Telekomünikasyon Çalışma Grubu, hazırladığı dökümanda Bilgi Toplumu altyapısının serbest rekabet ortamında özel girişimler yoluyla kurulmasının önemine dikkat çekti

Haber Merkezi

10 Kasım 2003 - TÜSİAD, Bilgi Toplumu ve Yeni Teknolojiler Komisyonu altında faaliyet gösteren Telekomünikasyon Çalışma Grubu'nun hazırladığı görüş dokümanından hareketle, iletişim hizmetleri üzerindeki tekelin kaldırılması ve Türk Telekom'un sermaye yapısının devlet ağırlıklı olmaktan çıkarılması konusunda bir açıklama yaptı. Açıklamada şu görüşlere yer verildi:

"Türkiye, bir yandan Avrupa Birliği (AB)'ne tam üyelik için gerekli adımları atarken, öte yandan küresel rekabette daha güçlü konuma gelmeyi hedeflemelidir. AB, küresel rekabette geri kalmamak amacıyla başlattığı 'e-Europe' programlarıyla, bilgi temelli ekonomi için telekomünikasyon altyapısının geliştirilmesi, gerekli insan kaynağının yetiştirilmesi ve özendirici ve teşvik edici uygulamaların bizzat üye devletler eliyle yapılmasını öncelikleri arasına almıştır.

Türkiye'de de zaman kaybedilmeden bu öncelikler hayata geçirilmelidir. Bilgi temelli ekonominin esasını teşkil eden telekomünikasyon altyapısının sağlıklı gelişmesi için 2004 yılının başı en önemli dönemeçtir. 1.1.2004 tarihinden itibaren iletişim hizmetlerinde tekelin kaldırılmasının ardından içine girilecek serbest rekabet ortamında, topluma yararlı olacak yapıcı rekabet ilişkilerinin kurulabilmesi için, bir işleticinin (operator) özgürlüklerinin, benzerleri ile dengelenmesi gereklidir. Bu nedenle, yeni ortamda yer alacak oyuncular, bunların üstleneceği roller ile oyunun kuralları dikkatli bir şekilde belirlenmelidir. Bu belirlemeyi, düzenleyici kurum olan Telekomünikasyon Kurumu yapacaktır. Bu çerçevede, atılması gereken adımlar şunlardır:

Tekelin kaldırılması, hedeflenen 1.1.2004 tarihinde mutlaka gerçekleştirilmelidir. Bunun toplumun yararına ve ek katma değer yaratılmasını sağlamak üzere, çeşitli hizmetlerin daha düşük bedellerle verilmesi amacıyla serbest rekabet ortamı kurulması için yapıldığı göz önünde bulundurulmalıdır.

Telekomünikasyon Kurumu'na, gerekli düzenlemeleri en kısa sürede yapabilmesi için ek olanaklar sağlanmalıdır. Telekomünikasyon Kurumu'nun önünde, Ulusal Program'da da belirtildiği üzere, kısa zamanda hazırlanması gereken çok sayıda yönetmelik mevcuttur. Bunların bir kısmının, verilen 31.12.2003 tarihinden de önce hazırlanarak, Bakanlar Kurulunca onaylanmış olarak yürürlüğe girmesi mutlaka sağlanmalıdır. Siyasetin Kurum üzerine baskı uygulamasını engelleyici önlemler alınmalıdır. Kurum'un etkinliği, tüm tarafların saygı ile kararlarına uyacağı şekilde sağlanmalıdır.

Türk Telekom'un yeni işleticiler ile eşit koşullarda rekabet edebilmesi için sermaye yapısının devlet ağırlıklı olmaktan çıkartılması gereklidir.

Telekomünikasyon Kurumu, işleticilerin hakim durumlarını yapıcı rekabet dışında amaçlarla kullanmaması için etkin önlemler almalıdır. Bunun için şeffaflığa dayanan, maliyet esaslı ücret uygulaması sağlanmalıdır.

Düzenlemeler engelleyici olmaktan çok, yol açıcı, toplumun yararına olacak sonuçların doğmasını kolaylaştırıcı yönde hazırlanmalıdır. Telekomünikasyon Kurumu'nun düzenleme alanı dışında kalan diğer bakanlıkların sorumluluğundaki konularda gerekli eşgüdüm sağlanarak, boşlukları dolduracak yönetmelikler, sektör temsilcilerinin de katkısı ile ivedilikle çıkartılmalıdır. Etkin ve hızlı olabilmek amacıyla, bu çalışmaların bir devlet bakanlığına bağlı bir müsteşarlık tarafından koordine edilmesi yerinde olacaktır. Telekom alanına yakın olan ilgili düzenleyici kurumların birbirleriyle koordinasyonu da sağlanmalıdır.

Yerli ve yabancı sermayenin, kâr marjları görece çok düşük olan bu sektöre yatırım yapması için, açıkları ve belirsizlikleri bulunmayan, tutarlı ve kalıcı düzenlemeler ile şekillendirilmiş bir pazar gereklidir. Ek vergi gibi finansal hesaplara ağır yük getirecek uygulamaların olmayacağının güvencesi verilmelidir.

İletişim tüketiminden alınan verginin kaldırılması, vergilendirmenin iletişim hizmeti veren kuruluşların ödeyeceği kurumlar vergisi ile sınırlandırılması, düşen bedeller sonucu kullanımı artırarak pazarın büyümesine yol açacaktır.

İşleticilerin yapacakları yatırımlarda yurt içi katma değeri ve istihdam yaratmayı en üst düzeye çıkartıcı teşvik önlemleri alınmalıdır. Yerli ArGe'ye dayalı üretim ayrıca desteklenmelidir.

Abone erişim ağında tekelin kaldırılarak yeni işleticilerin sunacakları yeni hizmetler için bedeli karşılığında bu ağdan yararlanmalarını sağlayacak düzenleme yapılmalıdır.

Türk Telekom'un, rekabetçi ortama uyum sağlaması için özel şirketler gibi hızlı hareket edebilmesi önemlidir. Telekomünikasyon sektöründe kamu ihaleleri için AB sistemi hususi bir düzenleme içermektedir, bu düzenleme süratle hazırlanmalıdır.

VoIP üzerine düzenleme yapılması gecikilen her gün yasa dışı uygulamaların güçlenmesine yol açmakta, yasal VoIP'nin yer bulması güçleşmektedir. VoIP ile ilgili düzenlemeler gecikmeden yapılmalıdır."