Tansaş, uluslararası derecelendirme kuruluşu Fitch tarafından 1 ay süren denetim sonucunda kurumsal yönetim açısından 7 (CG) rating aldı.

Haber Merkezi

14 Ağustos 2003 - Tansaş, Türkiye'nin ilk "kurumsal yönetim rating'ini" 7 (CG) olarak aldı. Özellikle ABD'deki Enron skandalı sonrası dünyada önemi anlaşılan kurumsal yönetim (corporate governance) konusuna ilgi Türkiye'de de artıyor. Sermaye Piyasaları Kurulu'nun, halka açık şirketler için kurumsal yönetim ilkeleri hazırladığı biliniyor.

Dünyaca ünlü derecelendirme kuruluşu Fitch tarafından yapılan denetim sonucunda Tansaş, kurumsal yönetim açısından 7 (CG) rating aldı.

Türkiye'nin ilk kurumsal yönetim denetimi sırasında, Fitch Ratings tarafından Tansaş'a 20 konuyu kapsayan 76 detaylı soru yöneltildi. Bu sorular, "yönetim politikaları (governance) ve iş ahlakı", "risk yönetimi", "yönetim ve icra kurullarının organizasyonu", "yönetim kurulu ve üst düzey yöneticilerin özlük hakları", "ortaklık yapısı ve kontrol", "yatırımcı hakları ve yatırımcılarla ilişkiler" ile "finansal şeffaflık ve denetim" gibi 7 ana başlık altında toplanıyor.

Bu 76 sorunun yanıtı daha önce belirlenmiş bir puanlama sisteminde değerlendiriliyor ve en düşük 1, en yüksek 10 arasında değişen 10'lu skalaya göre bir rating veriliyor. Tansaş, bu değerlendirmeye göre Fitch'den 7 (CG) kurumsal yönetim rating'i aldı.

Dünyada son yıllarda önemi giderek artan kurumsal yönetim ilkelerinin Türkiye'de de yaygınlaşması gerektiğini ifade eden Tansaş Yönetim Kurulu Başkanı Aclan Acar, "Çalışmanın başarılı olması için herşeyden önce Yönetim Kurulu'nun kurumsal yönetime inanması gerekiyordu" dedi.

Aclan Acar, Yönetim Kurulu'nun sahip çıkmasıyla birlikte kurumsal yönetim kültürünün 1.5 yıl içinde Tansaş'ın tüm kademelerine yerleştiğini vurguladı. Rating alınmasının Tansaş için bu konudaki çalışmaların sonu olmadığını vurgulayan Acar, "Denetimi Tansaş'ın kurumsal yönetim konusundaki eksiklerini tespit etmek için istedik ve aldığımız 7 (CG) rating ile kısa sürede iyi bir yere geldiğimizi gördük. Bundan sonra çalışmalarımızı, eksik yönlerimizi gidermek için geliştirerek sürdüreceğiz" diye konuştu.

Aclan Acar, Tansaş'da, kurumsal yönetim kodu oluşturup uyguladıklarını belirterek, azınlık haklarına da özen gösterdiklerini, yönetim kuruluna bağımsız üye atandığını anlattı.

Şeffaflığın Tansaş'da öncelikli bir değer olduğunu dile getiren Acar, "Şeffaflığı şirket içinde kültür olarak benimsedik ve şirket hakkındaki gelişmeleri sürekli olarak kamuoyuna duyurduk. Analist toplantıları düzenledik. Standartların, kanunların şart koştuğundan daha fazla bilgiyi hem kamuoyu hem de yatırımcılarla paylaştık" diye konuştu.

Tansaş'a rating veren Fitch'in Türkiye Ofis Müdürü Ayşe Botan Berker de, Fitch analistlerinin, bu ratingi Tansaş'ın yönetim kurulu üyelerinin ve yönetim sürecinin kalitesine verdiğini belirtti. Berker, Tansaş tarafından kurumsal yönetim uygulamaları oluşturmak için sergilenen proaktif tutumun da alınan 7 (CG) rating'de etkin olduğunu vurguladı.

Fitch analistleri, Tansaş için hazırladıkları raporda, Tansaş'ın çoğunluk hisselerini elinde tutan Doğuş Grubu'yla ilgili ifadelere de yer verdiler. Uzmanlar, raporlarında Doğuş Grubu'nun gerek Tansaş'a sermaye desteği vererek, gerekse yönetim kurulunun oluşumuna gösterilen özen ile şirkette azınlık haklarını koruduğunu vurguladılar.

Tansaş için hazırlanan raporda, gelişmiş mali piyasalarda kurumsal yönetim gereklerinin şirketler hukuku ve sermaye piyasaları kanunlarıyla düzenlendiğine dikkat çeken Fitch analistleri, Türk mali piyasalarında ise, kurumsal yönetim ilkelerininin yasal düzenlemeler altına alınma sürecinde olduğu bilgisine yer verdiler. Analistler, raporda, "Bu nedenle Tansaş çalışması sırasında; uluslararası uygulamaların yanı sıra Sermaye Piyasaları Kurulu'nun (SPK) kurumsal yönetim ilkeleri düzenlemesini ve TÜSİAD'ın bu konudaki çalışmalarını da esas aldık" dediler.

Kurumsal Yönetim Hakkında

Son yıllarda yaşanan krizlerin ardından şirketlerin iyi yönetilmesinin ne kadar önemli olduğu daha da belirginleşmiştir. Özellikle Amerika'da sıra ile boy gösteren rüşvet ve yolsuzluk olayları sonucunda da "Kurumsal Yönetim" adı altında şirketlerin sosyal paydaşlara karşı daha sorumlu ve etkin yönetimini sağlamaya yönelik çalışmalar bütün dünyada küreselleşme ile beraber hız kazanmıştır. OECD'nin "Kurumsal Yönetim İlkeleri" bu çalışmaların temelini oluşturmuştur (1999 yılında yayımlanmıştır) ve daha sonrasında bütün dünyada benzer çalışmalar devam etmiştir.

Kurumsal Yönetim denince akıllara gelen en önemli konu Yönetim Kurullarının işleyişi olmakla beraber Kurumsal Yönetim'in sadece bu konu ile sınırlandırılması bir illüzyondur. Bunu da göz önünde tutarsak Kurumsal Yönetim kavramının temelini oluşturan konular özetle şöyle sıralanabilir:

1. Yönetim Kurulları Yapısı ve İşleyişi

• Yapısı ve üye sayısı ve işleyişi: Faaliyetlerini etkin sürdürebilecek büyüklükte olmalı, çok da küçük olmamalı (5 - 9 arası) Toplantıların belli prosedürler çerçevesinde ilerlemesi. (sekretarya, gündem, toplantı notları...) Komitelerin işlevsel olması ve prosedürler çerçevesinde Yönetim Kuruluna destek sağlaması
• Rolü, görevleri ve etkinliği: Yönetim kurulunun başlıca görevi stratejiyi onaylama ve denetlemektir. Yönetim Kurulu şirketin en yetkin organıdır. Ayrıca, CEO değerlendirmek ve üst kademe yöneticileri atamak diğer önemli görevleridir.
• Yönetim Kurulunun ve üyelerinin performansı, değerlendirilmesi ve ödüllendirilmesi: Yönetim Kurulunun kendi performansını takip etmek, üyelerin belli kriterler çerçevesinde değerlendirilip ödüllendirilmesini sağlamak
• Yönetici olmayan bağımsız üyelerin etkinlikleri: Yönetim Kurulunun çoğunluğunun bağımsız üyelerden oluşması tercih edilmektedir ancak koşulların elverdiği ölçüde bulundurulması da ülkenin koşullarına göre değerlendirilebilir. Özellikle Yönetim Kurulunun performansının değerlendirilmesi esnasında bağımsız ve yönetici olmayan üyelerin bulunması hayati önem arz etmektedir.

• Şeffaflık: Ortaklık yapısının açık olması ve soru bırakmayacak şekilde duyurulması, açıklanması
• Dolaylı ve dolaysız ortaklık yapısının da açıkça belirtilmesi

• Genel Kurulu toplantıları bilgilerine düzenli ve kolay ulaşabilme: Hissedarların Genel Kurul toplantılarına katılabilmeleri için hertürlü kolaylığın sağlanması
• Oy verme ve Genel Kurul toplantıları prosedürleri: Prosedürlerin açıklanması
• Hisse sahipliği hakları: hissedar haklarını korumalı ve azınlık ve yabancı hissedarlar dahil olmak üzere bütün hissedarlara eşit muamale yapılmasını güvence altına almalıdır. Aynı zamanda, içeriden bilgi alarak gerçekleştirilen kural dışı alım satım (insider trading) ve usulsüz kişisel işlemler yasaklanmalıdır.

• Kamuoyuna açıklanan bilgilerin kalitesi ve içeriği: Şirket hissesinin fiyatında etki yaratması beklenen her türlü değişiklik (yönetim değişikliği, devralma, temettü politikası vb) doğru ve zamanlı bir şekilde tüm çıkar ortaklarına duyurulmalıdır. Yıllık Raporda, hisse senedinin performansı, kar/zarar, aktifler; hisse sahipliği, yönetim yapısı, amaçlar, gelecekteki kurumsal strateji, temettü politikası, yatırım politikası, iş ahlakı kuralları, çevresel konular; Yönetim Kurulu üyelerine ilişkin açıklamalar; çalışanlar ve diğer çıkar sahipleri ile ilgili önemli konular; kurumsal yönetim uygulamalarına dair açıklamalar yer almalıdır.
• Bilgilere zamanında ve kolay ulaşılabilmeli: Internet, telefon, çağrı merkezi sürekli hazır olmalı. Hetürlü kamuya açık bilginin her an bütün paydaşların ulaşabileceği düzende tutulması, açık olması
• Denetimcilerin bağımsızlığı: Özellikle, son gelişmeler ile denetçilerin rolü daha önemli konuma gelmiştir. (Ör: Sermaye Piyasasındaki Bağımsız Denetim Hakkındaki Seri:X No: 16 sayılı Tebliğin 23. maddesine yapılan ekleme ile hisse senetleri borsada işlem gören ortaklıklarda zorunlu, görmeyenlerde ihtiyari olarak, yönetim kurulu kararı ile kurul bünyesinde en az iki üyeden oluşan "Denetimden Sorumlu Komite"(DSK) kurulması esası getirilmiştir.)

Tansaş'da Kurumsal Yönetim

• Yönetim kurulunun asli görevi denetlemek ve stratejiye onay vermektir,
• Yönetim kurulu başkanı ve genel müdür farklıdır,
• Bağımsız bir yönetim kurulu üyesi vardır,
• Şirket ile iletişimi/bağlantıyı genel müdür sağlar,
• Genel müdürün yönetim kurulu ile kontratı iş planıdır,
• Prosedürler çerçevesinde bir bütün olarak şirket çalışanları stratejik düşünme ve planlama çalışmalarına katılır,
• Yönetim kurulu üyeleri farklı konularda uzman kişilerdir. (Hukuk, BT, İnsan Kaynakları vb)
• Denetim, insan kaynakları, strateji gibi konularda işleyen komiteler mevcuttur.